روش تحقیق

سیاست‌ گذاری در همۀ سطوح می‌تواند مولد ایده‌های پژوهشی و سؤالات تحقیق باشد یا حتی به عنوان یک منبع داده استفاده شود.

نویسنده: پاتریک وایت

تخمین زمان مطالعه: ۶ دقیقه


– سؤالات تحقیق ممکن است به جای نشأت گرفتن از ادبیات دانشگاهی، در علایق عملی ریشه داشته باشند.

– سیاست‌گذاری در همۀ سطوح می‌تواند مولد ایده‌های پژوهشی و سؤالات تحقیق باشد یا حتی به عنوان یک منبع داده استفاده شود.

– مسائل اجتماعی نیز می‌توانند مولد ایده‌های پژوهشی باشند.

– پوشش رسانه‌ای، وب‌سایت بخش‌های دولتی و مجلات تخصصی همگی می‌توانند معرف‌هایی برای دغدغه‌های جاری در زمینۀ سیاست‌گذاری و مسائل اجتماعی باشند.

 


دسته‌ای از ایده‌های پژوهشی ریشه در دغدغه‌های عملی (نه نظری) دارند. این مخصوصاً در مورد کارورپژوهان صادق است که معمولاً می‌خواهند دربارۀ مسائلی تحقیق کنند که با کارشان ربط مستقیم دارد. دانشجویان و محققانی که به سیاست‌گذاری عمومی علاقه‌مندند نیز امکان دارد به این موضوع علاقه نشان دهند که برخی قوانین مصوب در عمل چطور دارند کار می‌کنند. هم سیاست‌گذاری و هم اجرا می‌توانند علاقه و توجه محققان را به سمت حوزه‌ها یا موضوعات خاصی سوق دهند و به نوبۀ خود می‌توانند مولد سؤالات جالبی برای تحقیق باشند.

سیاست‌گذاری می‌تواند نقطۀ عزیمت خوبی برای تولید ایده‌های پژوهشی باشد. کتابخانه‌ها به طور سنتی سال‌هاست که اسناد مهم سیاست‌گذاری را نگهداری می‌کنند و امروزه با استفاده از اینترنت تقریباً به‌راحتی می‌توان آخرین اسناد را دانلود کرد. پژوهشِ مربوط به سیاست‌گذاری عموماً تمرکزش بر این است که قانون‌گذاری چقدر «مسائل اجتماعی» مشخص را چاره کرده است؛ بنابراین بارز بودنش بی‌واسطه مشهود است. چنین تحقیقاتی به مسائلی می‌پردازند که از نظر سیاستمداران، سران دولت یا عموم مردم مهم تلقی می‌شوند؛ بنابراین توجیه اجرای‌ آن‌ها نسبتاً کار آسانی است. دانشجویانی که دنبال مقرری تحصیلات تکمیلی‌اند یا کسانی که برای تأمین مالی پژوهش‌های‌شان به مراکز ذی‌ربط درخواست می‌فرستند، باید این نکتۀ مهم را مد نظر داشته باشند.

در حالی که پژوهشِ سیاست‌گذاری غالباً دلمشغول قوانینی است که بخش‌های دولتی در سطح ملی تصویب می‌کنند، ذکر این نکته لازم است که سیاست‌گذاری در سطوح منطقه‌ای، محلی و سازمانی نیز انجام می‌گیرد. سیاست‌هایی که در «هر» سطحی طراحی و اجرا می‌شوند، می‌توانند محرک سؤالات پژوهشی جالبی باشند و محققانی که با محدودیت زمان و منابع مواجه‌اند(مانند دانشجویان کارشناسی و ارشد) ممکن است سیاست‌هایی را که در مقیاس تقریباً کوچکی جاری هستند، مناسب‌ترین فرصت برای مطالعه و پژوهش ببینند. به عنوان مثال من زمانی مشغول پژوهشی شدم که دربارۀ پذیرش در مدارس بود. در این پروژه، سیاست‌هایی که در سطوح ملی، مقامات محلی و سازمانی در حال اجرا بودند، بررسی شدند. بررسی سیاست‌های جاری در هر سه سطح در حقیقت به این دلیل امکان‌پذیر بود که پروژه از بیرون تأمین مالی می‌شد، منابع خیلی خوبی در اختیار داشتیم و کل کار چندین سال طول کشید. با این حال، اگر قرار بود پروژه در حد یک پژوهش دورۀ کارشناسی یا ارشد اجرا شود، هر یک از سطوح سه‌گانه به تنهایی می‌توانست قلمروی موضوعی کافی محسوب شود. در واقع برای اکثر پروژه‌های کوچک‌مقیاس، خود اسناد سیاست‌گذاری داده‌های کافی برای یک مطالعۀ خیلی جالب را تشکیل می‌دهند.

چون در پیوستِ اسناد سیاست‌گذاری معمولاً مقداری مدارک پشتیبان می‌توان یافت، این متون می‌توانند نقطۀ شروع سودمندی برای تولید سؤالات تحقیق باشند. در برخی موارد کاربردشان از فرمول‌بندی اولیۀ سؤالات تحقیق فراتر می‌رود، چرا که خود اسناد فی‌نفسه «داده‌های» ارزشمندی برای تحقیق محسوب می‌شوند. این حرف در مورد پژوهشی که وصفش آمد، صادق است. در واقع دغدغۀ دسته‌ای از پژوهش‌ها منحصراً تحلیل متون سیاست‌گذاری است.

نقطۀ آغاز تحقیق هرچه می‌خواهد باشد، دلالت‌های بالقوه‌ای که یافته‌های تحقیق در راستای سیاست‌گذاری دارند، نباید نادیده گرفته شود. تحقیق هیچ‌گاه در «خلأ سیاست‌گذاری» انجام نمی‌گیرد و همان طور که نظریه حتی در کاربردی‌ترین مطالعات ورود پیدا می‌کند، همۀ انواع تحقیق می‌توانند دلالت‌های غیرمنتظره‌ای در راستای سیاست‌گذاری داشته باشند. حالت مطلوب این است که پژوهش‌تان را به سیاست‌گذاریِ زمان حال پیوند بزنید، حتی اگر سؤالات تحقیق‌تان در جای دیگری ریشه دارند.

با توجه به اینکه دل‌مشغولی سیاست‌گذاری اغلب توجه به جنبه‌های خاصی از مسائل اجتماعی است، جای تعجب نیست که این دو عموماً با هم مورد بحث قرار می‌گیرند. در هر صورت، خود مسائل اجتماعی می‌توانند منبع غنی برای ایده‌های پژوهشی و سؤالات تحقیق باشند، صرف نظر از اینکه سیاست‌گذاری در مورد آن‌ها پیشگام بوده است یا نه. بررسی «شیوع و تداوم» یک مسئله به‌طور ویژه باارزش و دارای اهمیت است و قطعاً هیچ‌گاه برای تحقیق با قحطی مسئله مواجه نخواهیم شد. نتایج چنین پژوهش‌هایی مسلماً دلالت‌هایی برای اقدامات سیاست‌گذاری آینده در سطوح مختلف خواهند داشت.

یک معرف خوب برای سیاست‌ها و مسائل اجتماعی این است که چقدر در رسانه‌ها پوشش داده می‌شوند. تورق روزنامه‌های قطعِ بزرگ می‌تواند راهبرد خوبی برای دانشجویانی باشد که دنبال ایده‌های پژوهشی می‌گردند، زیرا در آن‌ها سیاست‌ها و مسائلی که در رأس قرار دارند، معمولاً با جزئیات مورد بحث قرار می‌گیرند. روزنامه‌های نیم‌قطع، اگرچه کمتر به جزئیات می‌پردازند، می‌توانند در حکم معرفی دیگر، دغدغۀ عمومی (یا حداقل دغدغۀ رسانه‌ها) را به نمایش بگذارند. به محض اینکه حوزۀ مورد علاقه‌تان در سیاست‌گذاری را مشخص کنید، اسناد مربوط به سیاست‌های ویژه را معمولاً می‌توان از وب‌سایت بخش‌های دولتی دانلود کرد و برخی مجلات به‌طور تخصصی با پژوهش‌های معطوف به سیاست‌گذاری سروکار دارند.

وفور اطلاعات در این زمینه بدین معناست که سیاست‌گذاری می‌تواند نقطۀ آغاز خوبی برای تعیین موضوع تحقیق باشد. مسائل اجتماعی نیز به همین اندازه بستر حاصل‌خیزی برای مطالعه و بررسی‌اند و پژوهش در هر دو زمینه از لحاظ بجا بودن و اهمیت‌داشتن به‌راحتی قابل دفاع است. فعالیت‌های کنشگران حرفه‌ای در محیط‌های مختلف، کانون توجه حوزۀ دیگری است که می‌تواند مولد سؤالات تحقیق باشد و ارتباط تنگاتنگی با سیاست‌گذاری و مسائل اجتماعی دارد. این نوع سؤالات و پژوهشی که تلاش می‌کند به آن‌ها پاسخ دهد، غالباً با این خصوصیت شناخته می‌شوند که ماهیتی «کاربردی» دارند.

نکات کلیدی

– سؤالات تحقیق ممکن است به جای نشأت گرفتن از ادبیات دانشگاهی، در علایق عملی ریشه داشته باشند.

– سیاست‌گذاری در همۀ سطوح می‌تواند مولد ایده‌های پژوهشی و سؤالات تحقیق باشد یا حتی به عنوان یک منبع داده استفاده شود.

– مسائل اجتماعی نیز می‌توانند مولد ایده‌های پژوهشی باشند.

– پوشش رسانه‌ای، وب‌سایت بخش‌های دولتی و مجلات تخصصی همگی می‌توانند معرف‌هایی برای دغدغه‌های جاری در زمینۀ سیاست‌گذاری و مسائل اجتماعی باشند.


Source: White, Patrick. 2009. Developing Research Questions: A Guide for Social Scientists. Palgrave Macmillan

 

افزودن دیدگاه

لطفا دیدگاه خود را بنویسید
لطفا نام خود را وارد کنید

18 + ده =