علوم انسانی و صنعت

دستور کار همایش ملی ارتباط علوم انسانی، تولید و صنعت؛

تعریف الگوی اختصاصی ارتباط کارساز علوم انسانی و صنعت

به گزارش بُردار؛ اپلای یا همان بکارگیری علوم انسانی و اجتماعی در هر جامعه‌ای، یکی از زیرشاخه‌های مهم خود را در حوزه صنعت نشان می‌دهد.

این ارتباط در جامعه ایران با وجود حضور صدوپنجاه ساله نهاد علم مدرن در کشور، هنوز و همچنان سویه‌های کارساز خود را نشان نداده است.

وقتی از ارتباط دو پدیده سخن می‌گوییم که هر دو قدرتمند و برابر باشند. در صورتی که دو نهاد علم و صنعت در ایران، چنان ضعیف هستند که نیازمند کمک از بیرون به نظر می‌رسند تا این دو را به پیوند و ارتباط سوق دهد.

گرچه این فقدان ارتباط میان نهاد علم و حوزه صنعت را در علوم فنی و مهندسی نیز شاهدیم؛ با این حال علوم پیش‌گفته به خاطر ماهیت عینی و انضمامی خود، غالبا از اتهام غیرکاربردی بودن مبرا می‌شوند. می‌ماند علوم انسانی و اجتماعی که باید نشان دهند کاربرد یا بکارگیری‌شان در حوزه صنعت چه نفعی دارد؟!

اکنون روشن است که این خلا ارتباطی، یک نقص نهادی و ساختاریِ دوسویه است؛ با این حال صحبت از علوم انسانی و صنعت همواره یادآور ارتباطی تک‌سویه با جهتی از سوی علوم انسانی به سمت صنعت است. به بیان دیگر، وقتی از ارتباط میان علوم انسانی و صنعت سخن گفته می‌شود، همواره این مدل ساده به ذهن متبادر می‌شود که صنعت با ارائه نیازهای خود، دست استمداد به سوی علوم انسانی دراز کند و حل مسائل درونی یا آسیب‌شناسی پیامدهای اجتماعی خود را از علوم انسانی و اجتماعی طلب کند.

پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی، در چنین فضای فکری یک‌طرفه‌ای، بر آن شده است تا این تعریف یک‌سویه از ارتباط صنعت و علوم انسانی را مخدوش کند و چشم‌انداز نوینی از چنین ارتباطی را پیش روی کشور بگذارد. این چشم‌انداز چیست و چگونه تحقق‌پذیر است؟

ارتباط علوم انسانی و صنعت ؛ بازتعریف چشم‌انداز‌ها

پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی در نظر دارد با برگزاری همایش ملی ارتباط علوم انسانی، تولید و صنعت، نوع جدیدی از ارتباط علوم انسانی و صنعت را پایه‌ریزی کند. این همایش که قرار است خروجی‌محور باشد و بر محتوا و نتایجش تاکید می‌شود، اسفندماه سال جاری برگزار خواهد شد. به دلیل تاکید روی همین محتوا و خروجی است که این روزها و هفته‌ها، جلسات متعددی با حضور مسئولین اجرایی تراز اول کشور در پژوهشگاه برگزار می‌شود.

چهارشنبه، ۲۳ آبان‌ماه، دومین نشست نخصصی شورای سیاست‌گذاری این همایش برگزار شد. حسینعلی قبادی، رئیس پژوهشگاه، در این نشست، با تاکید بر ارتباط دوسویه علوم انسانی و صنعت صحبت کرد. به همین خاطر هدف این همایش را «تعریف الگوی اختصاصی ارتباط کارساز علوم انسانی و صنعت» معرفی کرد.

این الگوی ارتباطی قرار است ارتباط ساده علوم انسانی و صنعت را به چالش بکشد و نوع جدیدی از درک پیوند میان علوم انسانی و صنعت را نشان دهد.

به گفته قبادی، ارتباط علوم انسانی و صنعت همواره با ساده‌سازی و الگوگیری‌های بیرونی صورت گرفته است و به ساختن یا کمک به ایجاد یک ارتباط اختصاصی کمتر فکر شده است.

ارتباط علوم انسانی و صنعت ؛ پایان نظرورزی و نظریه‌پردازی

نشست تخصصی گفت‌وگوی صنعت و علوم انسانی از سلسله نشست‌های همایش ملی ارتباط علوم انسانی، تولید و صنعت که دوم آبان‌ماه برگزار شد؛ میزبان صنعت‌گران و صنعت‌پیشگاه کشور بود تا گلایه‌ها، ابهام‌ها و تردید‌های خود را نسبت به ارتباط علوم انسانی و صنعت نشان دهند. نشست تخصصی دوم این شورا اما پای اصحاب علوم انسانی به میان بود تا از بیم‌ها و امیدهای پیوند علوم انسانی و صنعت بگویند.

آنچه در جلسه دوم شورای سیاست‌گذاری همایش ملی ارتباط علوم انسانی، تولید و صنعت مشهود بود، عزم جزم علوم انسانی‌ها در پایان دادن به تعریف‌ها و بازتعریف‌های ارتباط علوم انسانی و صنعت بود. باور عمومی در این نشست، بر ضرورت ایجاد ارتباط علوم انسانی و صنعت، به جای تعریف این ارتباط، تمرکز داشت.

ارتباط علوم انسانی و صنعت ؛ تامل در توفیق‌ها و شکست‌ها

می‌توان گفت برداشت عمومی اصحاب علوم انسانی درباره ارتباط علوم انسانی و صنعت که در این نشست متبلور می‌شد، حاکی از ضرورت یک ارتباط عملی و عملیاتی بود. اعتماد به نفس علوم انسانی‌ها، نشان از یک تغییر ذهنی مثبت داشت؛ وقتی که نه فقط از موفقیت‌های ارتباط علوم انسانی و صنعت می‌گفتند، بلکه حاضر به تامل در دلایل و پیامدهای شکست و ناکامی تجارب گذشته بودند.

ارتباط علوم انسانی و صنعت ؛ زیر ذره‌بین دستگاه‌ها و سازمان‌های کشور

به نظر می‌رسد همایش ملی ارتباط علوم انسانی، تولید و صنعت؛ مدل بسط‌‌یافته «جشنواره قدردانی از رساله‌ها و پایان‌نامه‌های علوم انسانی مرتبط با تولید و اشتغال» باشد که اردیبهشت‌ماه سال جاری برگزار شد.

باعث خرسندی است که این همایش مورد وثوق و توجه بسیاری از دستگاه‌های اجرایی کشور قرار گرفته است. به طور مثال جلسه دوم شورای سیاست‌گذاری این همایش، میزبان دستگاه‌های زیر بود:

  • دکتر حسینعلی قبادی، رئیس پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی؛
  • دکتر وحید احمدی، مشاور وزیر علوم و رئیس مرکز تحقیقات سیاست علمی کشور؛
  • دکتر اشرف بروجردی، رئیس سازمان اسناد و کتابخانه ملی؛
  • دکتر غلامرضا حیدری، نماینده مجلس؛
  • دکتر سیدحسین سراج‌زاده، رئیس انجمن جامعه‌شناسی ایران؛
  • دکتر محمدصادق بیجندی، معاون رئیس جهاد دانشگاهی و رئیس سازمان تجاری‌سازی فناوری و اشتغال دانش‌آموختگان؛
  • دکتر نسرین نورشاهی، رئیس پژوهش و برنامه‌ریزی آموزش عالی؛
  • دکتر سید محمد مقیمی، رئیس مرکز آموزش دیوان محاسبات کشور؛
  • دکتر حمیدامین اسماعیلی، مشاور رئیس جهاد دانشگاهی؛
  • دکتر رضا مهدی، معاون فرهنگی دانشجویی دانشگاه فنی و حرفه‌ای ایران؛
  • دکتر مهرنوش هدایتی، رئیس پژوهشکده اخلاق و تربیت پژوهشگاه علوم انسانی؛
  • دکتر نجفقلی حبیبی، نماینده انجمن ایرانی اخلاق در علوم و فناوری؛
  • دکتر حسن کناری، نماینده مدیرکل دفتر ارتباط صنعت وزارت علوم، تحقیقات و فناوری؛
  • دکتر سمیه توحیدلو، رئیس پژوهشکده علوم اجتماعی کاربردی؛
  • دکتر روح‌الله کریمی، دبیر اجرایی همایش ملی ارتباط علوم انسانی، تولید و صنعت.

گفتنی است بهروز دری، دبیر همایش و رئیس کمیته علمی؛ مهرنوش هدایتی، دبیر شورای سیاست‌گذاری و رئیس دبیرخانه همایش؛ و روح‌الله کریمی دبیر اجرایی همایش ارتباط علوم انسانی، تولید و صنعت معرفی شده‌اند.

گزارش‌های نشست‌های دیگر همایش ملی علوم انسانی، تولید و صنعت را در اینجا و اینجا بخوانید.

فاطمه مرتضوی/

افزودن دیدگاه

لطفا دیدگاه خود را بنویسید
لطفا نام خود را وارد کنید

یازده + نه =