نشست «اقتصاد آموزش عالی ایران و ظرفیت جذب دانشجویان بین‌الملل» ۲۰ آبان برگزار شد

انجمن دیاران با همکاری کانون همگرایی رویکردهای بین‌المللی امیرکبیر (کهربا) و پژوهشکده سیاست‌پژوهی و مطالعات راهبردی حکمت نشست «اقتصاد آموزش عالی ایران و ظرفیت جذب دانشجویان بین‌الملل» را دوشنبه ۲۰ آبان با حضور مدیران بخش بین‌الملل دانشگاه صنعتی امیرکبیر برگزار کرده است.

این نشست با حضور یعقوب انتظاری، مدیر گروه اقتصاد آموزش عالی موسسه پژوهش و برنامه‌ریزی آموزش عالی، صالح رشید حاجی خواجه‌لو، ریاست پژوهشکده سیاست‌پژوهی و مطالعات راهبردی حکمت و مدیران بخش بین‌الملل دانشگاه صنعتی امیرکبیر برگزار شده است.

در این نشست، صالح رشید‌حاجی‌خواجه‌لو به موضوع «بررسی پدیده صندلی­‌های خالی در دانشگاه­‌ها و ظرفیت جذب دانشجویان بین‌­الملل» پرداخت.

بر اساس آمارهای تعداد ثبت­‌نامی­‌ها در کنکور، تعداد قبول‌شدگان در کنکور و همچنین تعداد ثبت‌نام‌کنندگان در دانشگاه­‌ها به تفکیک زیرنظام­‌های آموزش عالی و گروه‌­های آزمایشی گفت: بیشترین میزان صندلی­های خالی در مقطع کارشناسی و در گروه­های آزمایشی علوم انسانی و فنی مهندسی بوده و در مقاطع کارشناسی ارشد و دکترای علی­‌رغم کاهش ثبت‌نام‌­کنندگان در کنکور، تعداد پذیرفته‌­شدگان و ثبت­‌نام­‌کنندگان در دانشگاه روند صعودی داشته است. بنابراین می­‌توان گفت در مقاطع کارشناسی ارشد و دکتری با پدیده «صندلی خالی» مواجه نیستیم.

وی با بیان اینکه با توجه به شاخص­‌های موجود مانند نسبت دانشجو به استاد، افزود: نسبت دانشجو به استاد در دانشگاه­‌های وزارت علوم ۲۲، در وزارت بهداشت ۱۱ و در دانشگاه‌­های غیردولتی ۵۰ است. استاندارد جهانی در این مورد بین ۱۳ تا ۱۶ متغیر است.

ما در گذشته در بسیاری از رشته­‌های دانشگاهی که به طور مثال ۲۰ نفر ظرفیت داشته است، ۴۰ نفر را در آن رشته محل ثبت­‌نام کردیم. حال که با توجه به تعداد کاهش جمعیت داوطلبان و متقاضیان آموزش عالی در کشور، تعداد دانشجوهای ثبت‌­نام شده مثلاً به ۲۰ نفر استاندارد رسیده است، می‌گوییم این رشته ۲۰ نفر ظرفیت خالی دارد.

رئیس پژوهشکده سیاست‌­پژوهی و مطالعات راهبردی حکمت گفت: هم‌­اکنون امکان جذب دانشجو مثل قبل برای این دانشگاه­‌ها و رشته­‌ها وجود ندارد، این شرایط از سوی برخی از مسئولان آموزش عالی کشور و رسانه­‌ها به عنوان «صندلی­های خالی» تحلیل و معرفی می‌­شود. در حالی که به نظر من اصلاً این پدیده صندلی­‌های خالی وجود ندارد و از اول نیز واقعیت نداشته است و لذا تکمیل ظرفیت «صندلی‌های خالی» عملاً غیر ممکن است.

چرا که این صندلی­‌های خالی، عمدتاً در دانشگاه‌­های بسیار کم کیفیت و در مقطع کارشناسی یافت می‌شوند که مناسب دانشجویان بین‌­المللی نیستند و در نتیجه، سیاست‌گذاری جذب دانشجویان بین­‌المللی نباید بر «صندلی­‌های خالی» ابتناء شود.

وی در بخش بعدی سخنرانی خود، به جایگاه جذب دانشجویان بین­‌المللی در اسناد بالادستی و سیاستی آموزش عالی کشور پرداخت و همچنین مسائل و موانع پیش ­روی آن را از جمله ضعف مرجعیت آموزشی، پژوهشی و فناوری دانشگاه­‌ها و پژوهشگاه‌­ها در سطوح منطقه‌­ای و بین‌­المللی، شرایط و زیرساخت‌­های اجتماعی و فرهنگی نامناسب در کشور، مسائل و نگرانی­های سیاسی- امنیتی، بروکراسی سنگین و پیچیده اداری، ضعف در شاخص‌­ها و سازو­کارهای بین‌­المللی شدن دانشگاه­‌ها، ضعف در آشنایی و استفاده از زبان بین‌­المللی در دانشگاه­‌ها، اختیارات و امکانات ناکافی اداری و مالی اعضای هیئت علمی در جذب دانشجویان بین­‌المللی و شرایط نامناسب اقتصادی کشور برای اشتغال دانشجویان خارجی برشمرد.

وی به علوم، حوزه­‌ها و رشته‌­هایی که ایران در آن­‌ها مرجعیت علمی دارد و دستاورهای خوبی را کسب کرده است، پرداخت و افزود: این رشته‌­ها مزیت رقابتی کشور در منطقه هستند، اما دانشجویانی که در دانشگاه­‌های ایران جذب می­‌شوند، در این رشته­‌ها جذب نمی­‌شوند. بنابراین، مسئولان و دست­ اندرکاران حوزه آموزش عالی باید علوم، حوزه­‌ها و رشته‌­هایی که دانشگاه‌­های ما مرجعیت علمی مناسبی دارند، به طور دقیق شناسایی شده و از طریق فعال­سازی دیپلماسی علمی و رایزنان علمی در سفارتخانه‌­­ها، به ارائه و معرفی آن­‌ها در سطح منطقه و بین‌­الملل بپردازند.

در ادامه، به راهکارهای سیاستی در مورد چگونگی افزایش جذب دانشجویان بین­‌الملل پرداخت و بیان کرد که ما به جای متمرکز شدن بر ظرفییت صندلی­‌های خالی دانشگاه‌­ها در جذب دانشجویان بین­‌الملل، باید بر روی علوم و رشته‌هایی که مرجعیت علمی در سطح منطقه و بین‌المللی داریم، سیاست‌گذاری کنیم و در رشته‌­هایی دانشجو جذب کنیم که حرف نویی در سطح منطقه جهان برای گفتن داریم.

بر اساس نظر رئیس پژوهشکده سیاست‌­پژوهی و مطالعات راهبردی حکمت اگر ما از بین مسائلی که مطرح است، دو مسئله «ضعف مرجعیت آموزشی، پژوهشی و فناوری دانشگاه‌ها و پژوهشگاه‌­ها در سطوح منطقه­‌ای و بین‌­المللی» و «اختیارات و امکانات ناکافی اداری و مالی اعضای هیئت علمی در جذب دانشجویان بین­‌المللی» را برطرف کنیم و بر حل آن­‌ها بشویم، خیلی از مسائل به تبع آن‌­ها حل خواهد شد و امکان افزایش جذب دانشجویان بین­‌المللی میسر می‌­شود.

 

0

افزودن دیدگاه

لطفا دیدگاه خود را بنویسید
لطفا نام خود را وارد کنید

1 × دو =